Categories
Άρθρα

Γιώργος Χριστόπουλος – Περισσότερη αξία με λιγότερους πόρους: η κυκλική οικονομία ως πηγή παραγωγικότητας (Το Βήμα)

Αποσπάσματα από άρθρο στην ειδική έκδοση «Circular Greece», Βήμα της Κυριακής:

Για χρόνια η κυκλική οικονομία αντιμετωπιζόταν, από ένα μεγάλο μέρος της βιομηχανίας, ως κάτι αποκομμένο από την ευρύτερη επιχειρηματική στρατηγική μιας επιχείρησης. Αυτό έχει πλέον αλλάξει […].

Τη μετατόπιση αυτή αποτυπώνει και το επερχόμενο Circular Economy Act της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, που σχεδιάζεται πρωτίστως ως εργαλείο ανταγωνιστικότητας και ασφάλειας εφοδιασμού.

Η λογική είναι απλή. Κάθε τόνος υλικού που ανακτάται αντί να αγοραστεί, κάθε υποπροϊόν που επιστρέφει στην παραγωγή, κάθε απόβλητο που γίνεται εισροή σε επόμενη διεργασία, μειώνει ταυτόχρονα το κόστος πρώτων υλών, το κόστος διαχείρισης αποβλήτων και την εξάρτηση από εισαγόμενες ύλες με αβέβαιη τιμή και διαθεσιμότητα. […]

Παράλληλα, η κυκλικότητα δημιουργεί νέες πηγές εσόδων: εμπορική αξιοποίηση ρευμάτων αποβλήτων, μοντέλα προϊόντος ως υπηρεσίας, επισκευή και ανακατασκευή, καθώς και πρόσβαση σε πελάτες που έχουν πλέον δικές τους δεσμεύσεις κυκλικότητας και επιλέγουν προμηθευτές με αυτά τα κριτήρια. […]

Για την Ελλάδα η ευκαιρία είναι συγκεκριμένη. Διαθέτουμε κλάδους, όπως τα μέταλλα, το τσιμέντο, τα τρόφιμα, τα χημικά και τα υλικά συσκευασίας, όπου τα κυκλικά μοντέλα είναι ήδη τεχνολογικά και οικονομικά ώριμα. Το ζητούμενο δεν είναι η ανακάλυψη νέων λύσεων, αλλά η επιτάχυνση της εφαρμογής τους. Αυτή προϋποθέτει ένα περιβάλλον που διευκολύνει: απλούστερη αδειοδότηση στη διαχείριση αποβλήτων, λειτουργικά κριτήρια αποχαρακτηρισμού (end-of-waste), στοχευμένα κίνητρα και πρόσβαση σε χρηματοδότηση. […]

Categories
Ομιλίες

Βιομηχανία και κλιματική κρίση (ΣΒΑΠ 15.05.2024)

Σας ευχαριστώ πολύ, είναι χαρά μου να βρίσκομαι εδώ σε μια συζήτηση για ένα τόσο σημαντικό αλλά και δύσκολο θέμα.

Και λέω δύσκολο γιατί μιλάμε για μια εξίσωση που δεν έχει ξεκάθαρη λύση ούτε σε ευρωπαϊκό ούτε σε διεθνές επίπεδο.

Από τη μία, δηλαδή η ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας και της οικονομικής ανάπτυξης.

Και από την άλλη η αντιμετώπιση της κλιματικής κρίσης που αποτελεί υπαρξιακή κρίση για ολόκληρη την ανθρωπότητα.

Η δυσκολία αυτή έχει να κάνει με διάφορους παράγοντες.

Ένας από αυτούς φυσικά είναι οι τεχνολογικοί περιορισμοί. Παρά τις σημαντικές προόδους της καινοτομίας τα τελευταία χρόνια, δεν είναι πάντα εύκολο να συνδυάσεις την ενεργειακή μετάβαση με την εξασφάλιση χαμηλού ενεργειακού κόστους.

Παράλληλα, η δυσκολία αυτή έχει να κάνει με το γεγονός ότι λειτουργούμε σε ένα διεθνές περιβάλλον στο οποίο όλοι οι παίχτες δεν έχουν τις ίδιες προτεραιότητες που έχει η Ευρωπαϊκή Ένωση στον τομέα της βιωσιμότητας, με αποτέλεσμα να δημιουργείται μια ανισορροπία ανταγωνιστικότητας σε διεθνές επίπεδο. 

Σε αυτό το πλαίσιο μπορεί να έχουμε μια σειρά από αρνητικές εξελίξεις.

Από τη μία η βιομηχανία να αδιαφορήσει για τη διάσταση της βιωσιμότητας.

Και από την άλλη το κράτος να θέσει στόχους που δεν είναι ρεαλιστικοί, δημιουργώντας ένα πιο σύνθετο ρυθμιστικό περιβάλλον στην προσπάθεια να πιάσει τους στόχους αυτούς.

Στην Ελλάδα όμως έχουμε αποδείξει ότι αυτή η εξίσωση δεν είναι άλυτη. Η ανάπτυξη του κλάδου των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας δείχνει ότι η πράσινη μετάβαση μπορεί να αποτελέσει καταλύτη ανάπτυξης και εξωστρέφειας για την ελληνική οικονομία.

Για να γίνει όμως αυτό πρέπει να συντρέχουν μια σειρά από προϋποθέσεις:

η διαμόρφωση ενός σύγχρονου ρυθμιστικού πλαισίου

κίνητρα που θα αντισταθμίζουν κάποια από τα ρίσκα της πράσινης μετάβασης  

η πρόσβαση στα κατάλληλα χρηματοδοτικά εργαλεία

και οι επενδύσεις στις απαραίτητες υποδομές

Φυσικά δεν υπάρχουν εύκολες λύσεις. Πρόκειται άλλωστε για μια συζήτηση που είναι διαρκής και έντονη σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η Ελλάδα όμως έχει αποδείξει ότι μπορεί να βρεθεί στην πρώτη γραμμή των εξελίξεων και συζητήσεις όπως η σημερινή βοηθούν να δείξουν τον τρόπο με τον οποίο μπορεί να γίνει αυτό.   

Ομιλία στην ημερίδα του Συνδέσμου Βιομηχανιών Αττικής & Πειραιώς στο Εμπορικό και Βιομηχανικό Επιμελητήριο Πειραιώς